غير يقيني واري صورتحال جا پاڪستان جي سياست تي پوندڙ اثر

تحرير: الاهي بخش چاچڙ

سياست هڪ اهڙو ميدان آهي جيڪو قومن جي تقدير کي ترتيب ڏئي ٿو.  پاڪستان ۾ سياسي منظر نامي ۾ وڏي پيماني تي غير يقيني واري صورتحال پيدا ٿي چڪي آهي.  اها غير يقيني واري صورتحال نه رڳو حڪومت جي استحڪام کي متاثر ڪري ٿي پر مجموعي طور تي قوم تي به ان جو تمام گهڻو اثر پيو آهي.

پاڪستان جو سياسي ميدان ڪيترن ئي سياسي پارٽين سان سجيل آھي، جن مان هر هڪ پنهنجي پنهنجي ايجنڊا رکي ٿو . هي ٽڪراءُ اڪثر ڪري اتحادي حڪومتن تائين پهچندو آهي، جتي اتحاد هڪ گڏيل ويزن جي بجاءِ سياسي مصلحت جي بنياد تي ٺاهيا ويندا آهن.  نتيجي ۾ پيدا ٿيندڙ عدم استحڪام موثر حڪمراني ۽ فيصلا ڪرڻ ۾ رنڊڪ بڻجندو رهيو آهي ٿو.

پاڪستان جي سياست ۾ غير يقيني واري صورتحال پيدا ڪرڻ وارو ٻيو عنصر خانداني سياست جو پکڙجڻ آهي.  سياسي طاقت اڪثر ڪري ڪجهه خاندانن ۾ مرڪوز هوندي آهي، جنهن جي ڪري قابليت جي کوٽ ۽ قيادت جي صلاحيت جو هڪ محدود پول ھميشه موجود رھندو پيو اچي.  هي سلسلو غير يقيني واري صورتحال کي برقرار رکي ٿو ۽ نئين خيالن ۽ نقطه نظر کي اڀرڻ کان روڪي ٿو.

سياست ۾ بي يقينيءَ جو سڌو سنئون اثر معيشت تي پوندو آهي.  سيڙپڪار ڊگھي مدي واري منصوبن کي انجام ڏيڻ کان لنوائي رهيا آهن، جنهن جي ڪري پرڏيهي سڌي سيڙپڪاري ۾ گهٽتائي اچي ٿي. پاليسي ۾ عدم استحڪام ھجڻ سبب معاشي ترقي ۽ روزگار جي پيداوار کي روڪي سگھي ٿي، غربت ۽ عدم مساوات کي وڌائي سگھي ٿو.

پاڪستان کي دهشتگردي ۽ علائقائي ڇڪتاڻ سميت ڪيترن ئي سيڪيورٽي چئلينجن کي منهن ڏيڻو پوي ٿو.  سياسي غير يقيني واري صورتحال انهن مسئلن کي مؤثر طريقي سان حل ڪرڻ جي ڪري ملڪ جي سلامتي کي نقصان پهچائي سگهي ٿي، ڇاڪاڻ ته ان کي مضبوط سيڪيورٽي پاليسين ٺاهڻ ۽ لاڳو ڪرڻ لاءِ  هڪ مربوط ۽ مستحڪم حڪومت جي ضرورت آهي.

سياست ۾ غير يقيني واري صورتحال ملڪ جي اندر سماجي هم آهنگي کي برقرار رکڻ ۾ ناڪام وئي آهي  جنھن ڪري تقسيم ڪندڙ سياسي بيان بازي، طاقت جي جدوجهد، ۽ اتفاق راءِ جو فقدان، نسلي، مذهبي ۽ علائقائي خطن سان گڏ سماجي ورهاست کي ڌڪ رسيو آھي ،جيڪو سماجي بدامني جو سبب بڻجي ٿو ۽ قوم جي ترقي ۾ رڪاوٽ بڻجي سگهي ٿو.

پاڪستان جي سياست ۾ غير يقيني واري صورتحال کي منهن ڏيڻ لاءِ  جمهوري ادارن کي مضبوط ڪرڻ انتهائي ضروري آهي.  ان ۾ آزاد عدليه، آزاد ۽ منصفاڻي چونڊون ۽ شفاف چونڊ عمل کي يقيني بڻائڻ شامل آهي.  ادارتي استحڪام کي هٿي وٺرائڻ سان، ملڪ سياسي يقين لاءِ  سازگار ماحول پيدا ڪري سگهي ٿو.

سياسي پارٽين کي ميرٽ کي ترجيح ڏيڻ گهرجي   اندروني پارٽي سڌارن کي لاڳو ڪرڻ ۽ قابليت ۽ سالميت جي بنياد تي قيادت کي فروغ ڏيڻ سان پاڪستان هڪ وڌيڪ مستحڪم ۽ موثر سياسي نظام طرف وڌي سگهي ٿو.

غير يقيني واري صورتحال کي ختم ڪرڻ لاءِ  سياسي پارٽين ۾ اتفاق راءِ پيدا ڪرڻ ضروري آهي.  ڳالهه ٻولهه، سمجهوتو ۽ تعاون جي حوصلا افزائي نظرياتي ۽ سياسي اختلافن کي ختم ڪرڻ ۾ مدد ڪري سگهي ٿي.  اهو پارلياماني ڪميٽين جي پليٽ فارم ذريعي حاصل ڪري سگهجي ٿو، جتي مختلف برادرين کي ٻڌي سگهجي ٿو ۽ اتفاق راءِ حاصل ڪري سگهجي ٿو.

سيڙپڪاري کي راغب ڪرڻ ۽ استحڪام کي يقيني بڻائڻ لاءِ  جامع معاشي سڌارا لاڳو ڪرڻ ضروري آهي.  ڪاروباري ضابطن کي منظم ڪرڻ، مالياتي نظم و ضبط کي فروغ ڏيڻ، ۽ انساني سرمائي جي ترقي ۾ سيڙپڪاري ڊگهي مدت جي اقتصادي ترقي ۾ مدد ڪندي ۽ غير يقيني صورتحال کي گھٽائي ويندي.

پاڪستان جي سياست ۾ غير يقيني واري صورتحال ملڪ جي استحڪام، معاشي ترقي ۽ سماجي هم آهنگي لاءِ  اهم چئلينجز پيدا ڪري ٿي.  بنيادي سببن کي حل ڪري پاڪستان انهن چئلينجن کي منهن ڏئي سگهي ٿو ۽ بھتر سياسي مستقبل لاءِ  راهه هموار ڪري سگهي ٿو.  اجتماعي ڪوششن، سياسي ارادي ۽ جمهوري اصولن سان وابستگي سان ئي پاڪستان پنهنجي غير يقيني واري صورتحال کي ختم ڪري ترقي ۽ خوشحالي جي رستي تي گامزن ٿي سگهي ٿو.

 

 

You might also like
Leave A Reply

Your email address will not be published.