رياض(م ڊ) پاڪستان ۽ سعودي قرض کي جي ايف 17 جهازن جي معاهدي ۾ تبديل ڪرڻ لاءِ ڳالهيون جاري آهن. رٽائرڊ ايئر مارشل ۽ تجزيه نگار عامر مسعود چيو ته پاڪستان ڇهن ملڪن سان ڳالهيون ڪري رهيو آهي يا انهن سان معاهدا ڪيا آهن ته جيئن سامان جي فراهمي لاءِ، جن ۾ JF-17 ۽ جهازن لاءِ اليڪٽرانڪ ۽ هٿيارن جا نظام شامل آهن. پاڪستان ۽ سعودي عرب 2 ارب ڊالر جي سعودي قرضن کي JF-17 فائٽر جيٽس جي معاهدي ۾ تبديل ڪرڻ لاءِ ڳالهيون ڪري رهيا آهن. ٻن پاڪستاني ذريعن موجب ڳالهيون ظاهر ڪن ٿيون ته ٻئي اتحادي سخت مالي دٻاءُ جي وقت ۾ دفاعي تعاون لاڳو ڪرڻ جا خواهشمند آهن ۽ سعودي عرب وچ اوڀر ۾ آمريڪي وابستگين بابت غير يقيني صورتحال جي وچ ۾ پنهنجي سيڪيورٽي ڀائيواري کي نئين سر ترتيب ڏئي رهيو آهي.پاڪستان-سعودي ٻطرفي دفاعي معاهدي تي اسرائيل پاران دوحا ۾ حماس جي هدفن تي هوائي حملي کان پوءِ دستخط ڪيا ويا. ذريعن چيو ته ڳالهيون JF-17 ٿنڊر فائٽر جيٽس جي فراهمي تائين محدود هيون، هڪ گڏيل پاڪستاني-چيني فائٽر جيٽ جيڪو پاڪستان ۾ تيار ڪيو ويندو، جڏهن ته ٻين ذريعن چيو ته جيٽ بحث هيٺ ٻين اختيارن ۾ مکيه آپشن هئا. ذريعن ٻڌايو ته ڪُل ڊيل 4 ارب ڊالر جي هئي، جنهن ۾ قرض جي بحالي کان علاوه سامان تي اضافي 2 ارب ڊالر خرچ ڪيا ويا آهن. ذريعن پنهنجو نالو ظاهر نه ڪرڻ جي شرط تي ٻڌايو ڇاڪاڻ ته اهي ڊيل تي بحث ڪرڻ جا مجاز نه هئا. سعودي ميڊيا آئوٽ ليٽ سعودي نيوز 50 سومر تي سوشل ميڊيا پليٽ فارم ايڪس تي رپورٽ ڪئي ته پاڪستان جو ايئر چيف ظهير احمد بابر سڌو ٻطرفي ڳالهين لاءِ سعودي عرب ۾ هو، جنهن ۾ "ٻنهي پاسن جي وچ ۾ فوجي تعاون” تي بحث شامل هو. پاڪستان ايئر فورس جي سربراهه ايئر چيف مارشل ظهير احمد بابر سڌو سعودي عرب جي سرڪاري دوري دوران رائل سعودي ايئر فورس ڪمانڊر ليفٽيننٽ جنرل ترڪي بن بندر بن عبدالعزيز ۽ چيف آف جنرل اسٽاف جنرل فياض بن حميد الرويلي سان ملاقات ڪئي.پاڪستان ايئر فورس جي ترجمان پاران جاري ڪيل بيان ۾ چيو ويو آهي ته ‘پاڪستاني ايئر فورس جي سربراهه جي آمد تي، رائل سعودي ايئر فورس پاران کيس گارڊ آف آنر پيش ڪيو ويو. ملاقاتن دوران، ٻطرفي تعاون، علائقائي سيڪيورٽي جي موجوده صورتحال ۽ مستقبل جي دفاعي تعاون جي امڪانن تي تفصيلي ڳالهه ٻولهه ڪئي وئي. ترجمان موجب، ٻنهي ملڪن جي ايئر چيفس موجوده تعاون تي اطمينان جو اظهار ڪيو ۽ تربيت، آپريشنل تعاون ۽ پيشيورانه صلاحيتن جي مٽاسٽا ذريعي باهمي لاڳاپن کي وڌيڪ مضبوط ڪرڻ جي ضرورت تي زور ڏنو. بيان ۾ وڌيڪ چيو ويو آهي ته پاڪستان ۽ سعودي عرب جي وچ ۾ دفاعي معاهدي کي باهمي اعتماد ۽ پائيدار ڀائراڻي لاڳاپن جي واضح تصديق جي عملي مثال طور بيان ڪيو ويو آهي.سعودي عرب پاڪستان سان ملٽي ڊومين آپريشنز ۾ گڏيل تعاون ۾ دلچسپي جو اظهار ڪيو آهي .سعودي قيادت، پاڪستان ايئر فورس جي پيشه ورانه صلاحيت ۽ جديد صلاحيتن جي تعريف ڪندي، ملٽي ڊومين آپريشنز جي شعبي ۾ پاڪستان سان گڏيل تعاون ۾ گهري دلچسپي جو اظهار ڪيو. ملاقاتن ۾ پاڪ-سعودي دفاعي معاهدي کي باهمي اعتماد جي علامت قرار ڏنو ويو، جڏهن ته خطي ۾ امن ۽ استحڪام کي فروغ ڏيڻ ۾ پاڪستان جي ڪردار کي پڻ ساراهيو ويو.
