اسلام آباد(ع آ نيوز) نون صوبن بابت شطرنج وڏي چاهه سان وڇائي وئي. ان تختي مٿان مَهرا پڻ فٽ ڪيا ويا، انهن جو ڪردار به طئي ڪيو ويو. تازي خبر اها آهي ته هڪ مَهُرو پنهنجي جاءِ تان کسڪي ويو آهي، يا ائين به چئي سگهجي ٿو ته اهو گم ٿي ويو آهي ،چڱو، هي ڪهڙو مامرو آهي؟ ٻيو ته جوڊيشل ڪميشن 20 ۽ 21 جولاءِ تي چئن هاءِ ڪورٽن لاءِ 19 نون ججن جي مقرريءَ جي جيڪا منظوري ڏني هئي، ان جي سمري ايوان صدر ۾ پيل آهي. صدر آصف علي زرداری اڃا تائين ان جي منظوري نه ڏني آهي ۽ مامرو اسلام آباد هاءِ ڪورٽ پهچي يو آهي. ٻه معاملا آهن، جن جي جوڊيشل ڪميشن منظوري ڏني هئي: هڪ ته نوان جج جيڪي آهن، انهن جي مقرريءَ جي منظوري ڏني هئي (ايڊيشنل جج هڪ سال لاءِ هوندا آهن، جنهن کانپوءِ انهن جي تصديق جو مرحلو هوندو آهي) ۽ ڪجهه جج اهڙا هئا جيڪي مختلف هاءِ ڪورٽن جا ايڊيشنل جج هئا، انهن کي تصديق ڪرڻ يا پڪو ڪرڻ جي منظوري ڏني وئي هئي، ۽ اهي ٻئي سمريون ايوان صدر ۾ پيل آهن. ٻڌڻ ۾ اهو پڻ اچي پيو ته ٽين سمري پڻ پيل آهي، اها به ججن سان ئي لاڳاپيل آهي؛ اها ججن جي پگهارن ۾ واڌ سان لاڳاپيل آهي، جيئن هر سال بجيٽ ۾ عام ملازمن جي پگهارن ۾ واڌ ٿيندي آهي، ته ججن جو هڪ الڳ طريقو هوندو آهي، هڪ قانون تحت اها سمري صدر وٽ ويندي آهي ۽ پوءِ ان جي منظوري کانپوءِ ججن جي پگهارن ۾ واڌ ٿيندي آهي؛ ته ڪجهه وقت اهو معاملو ڊسمبر تائين هليو ويندو آهي. ججن جي پگهارن جي جنهن مان ڳالهه ڪري رهيو آهيان. هڪ ڳالهه اها ٻڌڻ ۾ اچي پئي ته اها سمري پڻ صدر صاحب دٻائي ويٺا آهن ۽ ڪاوڙ ڪهڙي آهي؟ ڪاوڙ اها ئي آهي ته جيڪي سندس ماڻهو، فاروق ايڇ نائڪ، يا اصل ۾ صدر صاحب جي مشاورت سان ئي هنن سنڌ هاءِ ڪورٽ لاءِ ڪجهه نالا ڏنا هوندا نه، ته انهن جي جوڊيشل ڪميشن منظوري نه ڏني؛ ڪيترائي نالا جيڪي ججن کانسواءِ چيف جسٽس صاحبان کانسواءِ جيڪي جوڊيشل ڪميشن جي ميمبرن نالا ڏنا هئا، ته انهن جي منظوري هن دفعي گهٽ ٿي، بلڪه نه هجڻ جي برابر هئي، ته شايد صدر صاحب کي ان تي ڪاوڙ هوندي يا جيڪو به هجي، بهرحال هو ان کي دٻائي ويٺا آهن. هاڻي هي مامرو اسلام آباد هاءِ ڪورٽ هليو ويو آهي، ۽ اسلام آباد هاءِ ڪورٽ ڪهڙو حڪم جاري ڪري سگهي ٿو؟ پهرين ڳالهه اها آهي ته جيڪو اسان جو آئين جو آرٽیڪل 248 آهي، اهو اهو چوي ٿو ته صدر پنهنجن عهديدارن جي فرضن جي حوالي سان ڪنهن به عدالت کي جوابده ناهي. ٻيو ڳالهه اها آهي ته جيڪڏهن هي عدالت—پهرين ڳالهه اها آهي ته صدر کي ڪا به ڊائريڪشن نٿي ڏئي سگهي اسلام آباد هاءِ ڪورٽ، منهنجي علم موجب ۽ جيڪي ماضي جا فيصلا آهن، انهن جي حوالي سان. وڌ ۾ وڌ عدالت اهو ڪندي آهي ته صدر کان، اها چوي ٿي ته جڏهن صدر کان توقع جو اظهار ڪيو پيو وڃي ته هو اهو ڪم ڪري ڇڏيندا، توقع ۽ آرڊر يا ڊائريڪشن ۾ فرق هوندو آهي، پهرين ڳالهه. ٻيو ته صدر کي ڌر پڻ نٿو بڻائي سگهجي ۽ سندس سيڪريٽري ذريعي ڌر بڻايو وڃي ٿو، جواب گهرجي ٿو، ۽ پوءِ جيڪڏهن ڊائريڪشن ڏئي به ڇڏي، فرض ڪريو ته اسلام آباد هاءِ ڪورٽ ڊائريڪشن به ڏئي ڇڏي ته توهان جنهن تي فوري طور دستخط ڪريو، توهان وٽ ڊاڪخانو آهي وغيره وغيره، جيڪي به مشاهدا ڏيڻا آهن، ان کانپوءِ جيڪو حڪم جاري ڪيو وڃي ته صدر مملکت ان سمري تي صحيح ڪري.پوءِ ان کانپوءِ ڇا ٿيندو؟ صدر پوءِ به ڳالهه نه مڃي، ته پوءِ ڇا ٿيندو؟ پوءِ ائين ٿيندو آهي عام طور تي، جيئن يوسف رضا گيلاني سان ٿيو هو، هو ڳالهه نه پيا مڃين، هو خط لکڻو هو هنن کي، ته پوءِ انهن خلاف توهين عدالت جي ڪارروائي پڻ ٿي، ۽ عدالت کيس تيزيءَ سان سزا ڏني هئي ۽ هو نااهل ٿي ويا هئا؛ ته پوءِ توهين عدالت جي ڪارروائي ٿيندي.هاڻي اها آهي ته جيڪا ستاويهين آئيني ترميم آهي، ان ۾ جيڪو صدر آهي، هي اسان اوهان کي اسڪرين تي ڏيکاري رهيا آهيون، جيڪو سب آرٽيڪل ٻه آهي 248 جو، اهو چوي ٿو ته صدر خلاف ڪا به ڪرمنل پروسيڊنگ ٿي ئي نٿي سگهي. اهو پهرين به هو ته جڏهن هو صدر آهي، جيستائين هو صدر آهي يا ڪو گورنر آهي، انهن خلاف ڪرمنل پروسيڊنگ، يعني فوجداري ڪارروائي، اها نٿي ٿي سگهي. پر ان ۾ ته اهو ڪيو ويو آهي ته صدر خلاف تا حيات، جيستائين هو زنده آهي، ڪو به ڏوهه ڪري وٺي، پوليس جي هٿ ۾ اچڻ وارو، ته انهن خلاف فوجداري ڪارروائي نٿي ٿي سگهي. يعني اهو ته جيڪڏهن هو عدالت جو حڪم نٿا مڃن، ته ڪو به سندس، جيئن چوندا آهن، وار به ونگو نٿو ڪري سگهي. هاڻي وڌ ۾ وڌ ڇا ٿي سگهي ٿو؟ پهرين ڳالهه اها آهي ته پهرين ته ان جي ناقابلِ سماعت هجڻ مٿان ئي سوال، منهنجو خيال آهي عدالت ۾ اٿندا.هاڻي ان ۾ جيڪو مامرو آهي جيڪو جوڊيشل ڪميشن آهي، انهن نالا رڪمينڊ ڪيا آهن، منظوري ڏئي ڇڏي آهي، ته جوڊيشل ڪميشن جا ميمبر به ته ڪجهه سوچي رهيا هوندا نه.اهي به ظاهر آهي انهن ۾ آئيني عدالت جو چيف جسٽس پڻ آهي، هاءِ ڪورٽن جا چيف جسٽس صاحبان پڻ آهن، ۽ جيڪو سپريم ڪورٽ جو چيف جسٽس آهي، اهو به آهي، ٻيا جج صاحبان پڻ آهن؛ ته انهن جو به ته ڪو نقطو نظر هوندو نه؟ اڃا تائين جيڪو صدر وٽ سمري روڪي رکڻ جو اختيار آهي 15 ڏينهن جو، ان ۾ اڃا ٻه ڏينهن باقي آهن؛ ته اها رات منهنجي ڳالهه ٿي هئي، ۽ هاڻي ته تاريخ بدلي وئي، هاڻي ته هڪ ڏينهن رهيو آهي انهن وٽ، يعني 7 آگست تائين انهن وٽ اهو وقت آهي.انهن چيو ته 7 آگست کي ڏسنداسين، پوءِ ڇا ڪرڻو آهي؟ بهرحال، هي هڪ، هو چون ٿا نا، اڙچ، صدر پيدا ڪري ڇڏي آهي، ۽ ٻڌايو اٿس ته مان ويٺوآهيان. انهن اهڙي وضاحت ڏئي ڇڏي آهي، هاڻي صوبن وارو جيڪو مسئلو آهي، هي سڀ تيارين مڪمل ڪرڻ کانپوءِ، جمع تفریق ڪرڻ کانپوءِ، هي مسئلو اڇلايو ويو هو.محسن نقوی صاحب ذريعي اڇلايو ويو، ۽ مان اڳ ۾ ڏينهن کان اها ڳالهه ڪري رهيو آهيان، بلڪه جڏهن هن طاقتور ترين شخصيت ڪجهه ماڻهن سان گفتگو ڪندي اها ڳالهه ڪئي هئي، ته ساڳئي ڏينهن مون جيڪو ولاگ ڪيو هو، سڄو مدعا سامهون رکيو هو، پوءِ محسن نقوی صاحب جو مامرو آيو، پوءِ ڊي جي آءِ ايس پي آر صاحب آيا، پوءِ رابطن جون خبرون اچڻ شروع ٿيون، پوءِ رائيونڊ ۾ ملاقاتن جي ڳالهه ٿي، پوءِ اهڙيون خبرون به آيون ته فيلڊ مارشل ۽ نواز شریف وچ ۾ ڪا پيغام رسائي ٿي آهي. هي سڀ ڳالهيون آهن، ۽ پوءِ رانا ثنا الله بيان ڏنو، خواجہ آصف بيان ڏنو، احسن اقبال بيان ڏنو، ته پيپلز پارٽي، پاڪستان بار ڪونسل جو وائيس چيئرمين پير مسعود چشتی، انهن صوبن جي حمايت ڪري ڇڏي، تحريڪ هلائڻ جو اعلان ڪري ڇڏيو جيڪڏهن صوبا نه بڻيا. ۽ پوءِ احسن ڀون صاحب، جيڪو وزير قانون اعظم نذیر تارڙ جي وڏي ويجهو آهي، مون عرض ڪيو هو ته سڀ فيصلا گڏجي ڪندا آهن. ته انهن جو بيان به سامهون آيو، ۽ جيڪي ميڊيا ۾ ڳالهيون ڪيون، اهي سڀ شيون اوهان جي اڳيان رکيون.ته هنن جيڪا ڄار وڇائي هئي، ۽ شطرنج جا جيڪي مَهرا آهن، پنهنجي پنهنجي خاني ۾ فٽ ڪري ڇڏيا، يعني چالوري پوري بڻائي. ته ڀائڙا، ۽ شطرنج جهڙو کيل آهي، جنهن ۾ بادشاهه، وزير، گھوڙو ۽ ٻیا پڻ پنهنجي اهميت رکن ٿا، پر پيادو به وڏو ڪردار ادا ڪري ٿو. ته اتي هنن جو، جڏهن مون سان ڳالهه ٿي آهي، ته جيڪو به ٿيندو، پوءِ صوبا بڻجندا، اهي فيصلو ڪري ويٺا آهن
