مقبول ملاح

ڪورونا وائرس: عالمي ايمرجنسي قائم

چين کان شروع ٿيندڙ ڪورونا وائرس دنيا ۾ خطرناڪ حد تائين تيزي سان ڦهلجندو پيو وڃي ۽ آمريڪا، جاپان، فلپائين، نيپال، ڪينيڊا، آسٽريليا، سائوٿ ڪوريا،  ملائيشيا، سريلنڪا، روس، ٿائيلينڊ، متحده عرب امارات، ، برطانيا، ميڪسيڪو ۽ ويٽنام سميت لڳ ڀڳ دنيا…

چين ۾ ڦهلجندڙ ڪورونا وائرس ۽ احتياطي تدابيرون

پاڪستان1947 جڏھن تہ چين  1949ع آزادي ماڻي، جيئن ئي چين جي آزادي جو اعلان ٿيو ته پاڪستان ان جي آزادي کي فورن تسليم ڪيو، اھا پاڪستان ۽ چين جي دوستي جي شروعات هئي،  پاڪستان ۽ چين جي دوستي جي مضبوطي جو هڪ سبب انڊيا پڻ آهي، ڇاڪاڻ ته چين ۽…

هاڻي ته شهري قبرستانن ۾ ايڊوانس بڪنگ ٿئي ٿي!

گذريل ڏينهن هڪ عزيز جي فوتگي جو اطلاع مليو، تدفين جو ٽائيم پڇو ته جواب مليو، ترسو ٻڌايون ٿا، پر رات دير تائين تدفين جو وقت ۽ جڳهه نه ٻڌايائون، بار بار پڇڻ جو سبب هو ته تدفين جي رسمن ۾ وقت سر شرڪت ڪجي. صبح جو جيئن ئي خبر پئي ته تدفين جي رسمن…

غير فطري شهرڪاري ۽ سنڌ جا شهر

پاڪستان جي آدمشماري مطابق سنڌ پاڪستان جي ان صوبي مان آهي،  جتي 52 سيڪڙو صوبي جي آبادي شهري علائقن ۾ رهندڙ آهي، شهري علائقن ڏانهن ماڻهن انڪري به رخ ڪيو جو هڪ طرف سنڌ جي ٻهراڙين مان هٿ وٺي تعليم کي تباهه ڪيو ويو، ته ٻئي طرف مسلسل پاڻي جي کوٽ…

مدي جي بخار کان بچاءَ جي مهم ۽ سنڌ حڪومت جي ڪوشش

سنڌ حڪومت طرفان سنڌ ۾ ٻارڙن کي مدي جي بخار کان بچاءَ جا ٽڪا لڳائڻ واري مهم بهتر نتيجا حاصل ڪرڻ ۾ ڪامياب وئي آهي، 18 نومبر کان 30 نومبر تائين جاري هن مهم ۾ سنڌ جي 9 مهينن کان 15 سالن تائين جي مقرر حدف 1 ڪروڙ 13 هزار 340 ٻارن مان  98 لک 4…

ويڪسين جي کوٽ  ۽ رولو ڪتن جو آزار

سنڌ جي اسپتالن ۾ ڪتي جي چڪ جون اينٽي ريبيز ويڪسين جي کوٽ ڪري  10 مهينن دوران 9 ڄڻا فوت ٿي چڪا آهن، جن ۾ اڪثريت ٻارڙن جي آهي، ان ۾ اهڙا ڪيترائي واقعا شامل آهن، جو ٻارڙن پنهنجي ماءُ جي هنجهه ۾ تڙپي تڙپي دم ڏنو آهي، پر سنڌ حڪومت جي دعويٰ آهي…

ٽائيفائيڊ حفاظتي ٽڪن جي مهم ۽ والدين جا رويا

ملڪ ۾ پوليو جي خطرناڪ بيماري تي اڃان ڪنٽرول اچي نه سگهيو ته مٿان وري ايڊز جهڙي موذي مرض پاڪستان خاص ڪري سنڌ ۾ خطرناڪ حد تائين پهچڻ کان پوءِ صوبي ۾ ٽائيفائيڊ (مدي جو بخار) جي خطرناڪ صورتحال پڻ سامهون اچي وئي، ايتري تائين جو اينٽي بايوٽڪ…

۽ جڏهن ماڻهو ٻه ويلا کائي نه سگهي

ملڪ ۾ معاشي صورتحال هر ڏينهن نئين بحران جو شڪار ٿي رهي آهي، پي ٽي آءِ جڏهن حڪومت ۾ آئي هئي ته عوام اهو سمجهو ته کين هر نئين ايندڙ حڪومت جيان آسرا نه ڏنا ويندا، بلڪه عوام سک جو ساهه کڻندو، پر ڳالهه ان جي ابتڙ ٿيندي وئي، پاڪستان جي روپئي جي…

سنڌ جي جيلن کي اصلاح گهر بنجڻ گهرجي

سڌريل سماجن ۾ جيل اصلاح گهر جو درجو رکندا آهن، جتي ڏوهاري نه صرف ڏوهه جي سزا ڪاٽيندا آهن، پر ڏوهاري ذهن رکندڙ ماڻهن جي اصلاح ڪئي ويندي آهي، ته جيئن هو جيل مان آزاد ٿيڻ بعد بهتر زندگي گذاري سگهي ۽ سماج ۾ پنهنجو ڪردار ادا ڪري، پر ماضي ۾ ڏٺو…

اچو ته سنڌ جي نياڻين جي حوصلا افزائي ڪريون

حيدرآباد ۾ هڪ انساني حقن لاءِ جاکوڙِيندڙ تنظيم ڊيموڪريٽڪ ڪميشن فار هيومن ڊولپمينٽ طرفان  ٻه ڏينهن صحافتي تربيتي ورڪشاپ ٿيو. ان ورڪشاپ ۾ جتي عورتن جي صحت ۽ تعليم بابت ڳالهايو ويو، اتي گهڻو وقت ملڪ ۾ ٻارڙن توڙي عورتن سان ٿيندڙ جنسي تشدد جا…

پلاسٽڪ جي ٿيلهين تي پابندي جو فيصلو، اچو ته مهم کي ڪامياب ڪريون

موسمياتي تبديلي واري وفاقي وزير 14 آگسٽ کان اسلام آباد ۾ پلاسٽڪ جي ٿيلهين جي استعمال تي پابندي جو اعلان ڪندي چيو هو ته 14 آگسٽ تي آزادي جي ڏهاڙي کان پلاسٽڪ جي ٿيلهين جي استعمال تي پابندي لڳائي ويندي.  گذريل ڏينهن سنڌ حڪومت  پڻ سڄي سنڌ ۾…

ڊينگي هڪ خطرناڪ وائرس

ملڪ ۾ ڊينگي وائرس ۾ خطرناڪ حد تائين واڌارو ايندو پيو وڃي، جنهن ڪري وفاقي حڪومت طرفان ڪنٽرول اينڊ آپريشن روم قائم ڪيو ويو آهي، حڪومت طرفان جاري ڪيل نوٽيفڪيشن موجب ڪنٽرول روم 24 ڪلاڪ ڪم ڪندو، جڏهن ته ان کانسواءِ وزير اعظم جي نيشنل  هيلٿ سروسز…

ڊاڪٽرن جي لاپرواهي ۽ ڪميٽيون

پاڪستان ۾ جڏهن به ڪو اڻوڻندڙ واقعو پيش آيو آهي ته ان کي ڪميٽي جي حوالي ڪري سردخانن ۾ دفن ڪيو ويندو آهي، ان جا ڪيترائي مثال ملن ٿا. حيدرآباد ۾ گذريل مهيني ڪينسر ۾ مبتلا هڪ پيرسن عورت مسمات مريم پنهور جو آپريشن ڪيو ويو، آپريشن کان پوءِ عورت…

پاڪستان ۾ عالمي ڪرڪيٽ جي بحالي

3 مارچ 2009 تي لاهور جي لبرٽي چوڪ تي دهشتگردن سريلنڪن ٽيم تي حملو ڪيو، جنهن کانپوءِ پاڪستان ۾ عالمي ڪرڪيٽ جا در بند ٿي ويا ۽ پاڪستان ۾ ڪرڪيٽ جا گرائونڊ ويران ٿي ويا، 10 سال گذري وڃڻ باوجود عالمي ڪرڪيٽ جي مڪمل طور تي واپسي نه ٿي سگهي آهي ۽…

سنڌ ۾ وڌندڙ وارداتون ۽ وڏي وزير جو فيصلو

صوفين جي ڌرتي سنڌ سدائين پر امن ڌرتي رهي آهي، پر ايم آر ڊي جي تحريڪ ۾ سنڌ جڏهن آمر ضياءَ جي آمريت خلاف جدوجهد جي ميدان ۾ آئي ته ضياءَ سنڌ جي سياسي شعور کي ڏسي سنڌ ۾ ڌاڙيل ڪلچر کي متعارف ڪرايو ته جيئن هو سنڌ جي سياسي شعور کي مات ڏئي سگهي پر…

پوليو جو خطرناڪ وائرس ۽ والدين جون ذميواريون

پوليو جو خطرناڪ وائرس: مون پنهنجي گذريل بلاگ ۾ هڪ عالمي اداري يونيسيف جي رپورٽ جو ذڪر ڪيو هو، جنهن موجب پاڪستان ۾ 53 هزار ٻار خراب پاڻي واپرائڻ ڪري هر سال موت جو شڪاري ٿين ٿا، نه صرف اهو پر جيڪڏهن ڏٺو وڃي ته هر سال پاڪستان ۾ لکين ٻار مختلف…

ٻارن ۾ وچرندڙ بيمارين خلاف هلندڙ مهم جي مالڪي ڪيو

سنڌ ۾ خاص طور تي حيدرآباد ۾ ڪچ عرصي برسات نه پوڻ ڪري گهٽ ۽ ٻوسٽ واري صورتحال هئي، جيئن ئي ملڪ جي ڪيترن ئي علائقن ۾ برسات پوڻ شروع ڪيو آهي ته حيدرآباد واسين به دعائون گهرڻ شروع ڪيون، نيٺ دعائون قبول پيون ۽ برسات جو سلسلو حيدرآباد ۽ ڀرپاسي ۾…

لاپرواهي جي نتيجي ۾ ايندڙ تباهي

مون کي ياد آهي ته 2011 ۾ بدين کان ٽنڊو محمد خان ۽ سانگهڙ کان ميرپورخاص سميت لاڙ جي ڪيترن ئي علائقن ۾ برسات تباهي مچائي ڇڏي هئي، برسات کانپوءِ منهنجو وڃڻ ٽنڊو محمد خان جي هڪ ڳوٺ ۾ ٿيو هيو، جنهن ۾ هڪ بزرگ ٻڌايو ته سندس زندگي ۾ ايتري خطرناڪ…

اسان جي منزل اڃان به اڳتي

2 لک هم چورس ڪلو ميٽرن تي پکڙيل ٿر, ڏکڻ ايشا جو سڀ کان وڏو ۽ دنيا جو 18 هون وڏو ريگستاني علائقو آهي، ٿر سدائين بنيادي سهولتن کان محروم رهيو آهي، صاف پاڻي ته ڄڻ ٿرين جو خواب ئي هجي، جڏهن ته صحت جون سهولتون نه هجڻ توڙي خوراڪ جي کوٽ سبب هزارين…

ڇونه عيد شهرن ۾ گذارجي

پاڪستان جي تازي آدمشماري مطابق پاڪستان جي شهري آبادي ۾ اضافو ٿيو آهي ۽ شهر ڏينهون ڏينهن وڌندا پيا وڃن، جڏهن ته ڳوٺاڻي زندگي سخت کان سخت ٿيندي پئي وڃي، گذريل چند سالن کان ملڪ ۾ پاڻي جي کوٽ ۽ زرعي مشينن جي استعمال ڪري  خرچن ۾ اضافو ٿي ويو آهي…

سنڌ جي نسلن کي کائيندڙ خطرناڪ بيمارين خلاف جاڳرتا جي ضرورت

بين الاقوامي سطح تي جڏهن به ڪا رپورٽ شايع ٿي آهي ته پاڪستان جي ڳڻپ سدائين ڳڻتي جوڳي سطح تي رهي آهي، جيڪڏهن رپورٽ ڪرپشن بابت شايع ٿيندي ته پاڪستان پهرين 10 ڪرپٽ ملڪن ۾ شامل هوندو، جيڪڏهن اسڪول کان ٻاهر ٻارن جي ڳالهه ڪبي ته پاڪستان دنيا ۾…

منهنجي اڃايل سنڌ

سنڌ سدائين هڪ خوشحال خطو رهيو آهي، پر هڪ سازش تحت سڀ کان پهريون ڪاپي ڪلچر متعارف ڪرائي سنڌ جي تعليم کي تباهه ڪيو ويو، جنهن کان پوءِ ڌاڙيل ڪلچر پيدا ڪري سنڌ جي امن امان جي صورتحال خراب ڪري سنڌ جي انڊسٽري کي پنجاب منتقل ڪيو ويو، جڏهن ته سنڌو…

هيلمٽ نه، ته سفر نه

 پيءُ ۽ ڌيءُ جو رشتو به عجيب ٿئي ٿو، جڏهن ته اسان جي معاشري ۾ پٽ کي وڌيڪ اهميت ڏني وڃي ٿي ۽ پهرين پٽ جي ڄمڻ تي خوشي ۾ در تي دهل وڃن ٿا، يا جڏهن پهريون سوال اهو ڪيو وڃي ٿو ته اولاد ۾ پٽ ڪيترا اٿئي، ڌي خاموش ضرور هوندي آهي، پر ڏٺو اهو ويو آهي…

حيدرآباد جي واهر ڪريو

تاريخي حيثيت رکندڙ شهر حيدرآباد، جنهن کي نيرون ڪوٽ به چيو ويندو هو، ڪلهوڙن جي دور ۾ سنڌ جي گادي جو شهر به رهي چڪو آهي،. هن وقت به حيدرآباد سنڌ جو ٻيو نمبر وڏو شهر ۽ سنڌ جو علمي، ادبي ۽ ثقافتي مرڪز آهي، حيدرآباد سنڌ جو اهو شهر آهي، جنهن جي…

پاڪستان مان ٻارن جي جبري پورهئي جو خاتمو ممڪن آهي

اڄ جڏهن پاڪستان جي سڀ کان وڏين پارٽين جا سربراهه، پاڪستان پيپلز پارٽي جو اڳواڻ ۽  ملڪ جو اڳوڻو صدر آصف علي زرداري ۽ ملڪ جو 3 دفعا وزير اعظم رهندڙ مسلم ليگ (ن) جو سربراهه نواز شريف جيل ۾ آهن ۽ نئين پاڪستان جي نعري هيٺ چونڊجي آيل پارٽي پي ٽي…

ٽرين حادثا، ذميوار ڪير

مون کي ياد آهي، جڏهن آئون سائوٿ ڪوريا هڪ هيومن رائيٽس جي حوالي سان ٽريننگ اٽينڊ ڪرڻ ويو هيس ته 20 ڏينهن تائين هلندڙ هن ٽريننگ ۾ دنيا جي 13 ملڪن جي ماڻهن شرڪت ڪئي هئي، جنهن ۾ سائوٿ ايشيا جا ملڪ پاڪستان، بنگلاديش، انڊيا، نيپال، سريلنڪا جا…

ون ويلنگ، موت جي راند

دنيا تيزي سان ترقي ڪري رهي آهي، بلڪه ائين چئجي دنيا هڪ ڳوٺ مثل ٿي وئي آهي، پاڪستان ۾  جڏهن کان انٽرنيٽ جي رسائي سولي ٿي وئي آهي، ماڻهن تائين ڄاڻ جي رسائي ۾ به واڌارو ٿي ويو آهي، ڪالهه جيئن ئي مون واٽس ايپ کولي ته هڪ گروپ تي وڊيو پيل هيو،…

اچو ته سنڌ جي مالڪي ڪريون.

گذريل چند سالن کان سنڌ ۾ هندو نياڻين کي زوري اغوا بعد مذهب تبديل ڪرائڻ وارو لاڙو وڌندو پيو وڃي، اغوا بعد مذهب تبديل ڪندڙ اڪثريت انهن ڇوڪرين جي هوندي آهي، جنهن جي عمر پاڪستان جي قانون موجب اڃان شادي جي هوندي ئي ناهي. 18 سالن کان گهٽ عمر جي…

پاڪستان مان پوليو جو خاتمو

سنڌ ۾ جيڪڏهن ڏٺو وڃي ته 3 وڏيون خطرناڪ بيماريون موجود آهن، جنهن ۾ ڏينهون ڏينهن اضافو ايندو پيو وڃي، جنهن ۾ ايڊز، هيپاٽائيٽس ۽ ٽائيفائيڊ شامل آهن، پر ان سان گڏوگڏ پوليو جي وائرس جي موجودگي به 5 سالن کان گهٽ عمر جي ٻارن لاءِ خطري جي گهنٽي آهي…

۽ جڏهن مون سائوٿ ڪوريا ۾ جمهوريت لاءِ جان ارپيندڙ نوجوان جي ماءُ کي اجرڪ پارايو

مون کي ياد آهي ته جڏهن جمهوريت لاءِ جان ارپيندڙ هڪ نوجوان جي ماءُ کي مون اجرڪ پئي پارايو ته منهنجي اکين مان ڳوڙها لڙي آيا هئا،  پر پنهنجي نوجوان پٽ جي قرباني ڏيندڙ اها ماءُ مون کي ائين لڳي ته عمر جي آخري حصي ۾ هجڻ باوجود هوءَ نه صرف پراميد…